اصول روانشناسی در بازرسی بهداشت محیط
    

اصول روانشناسی در بازرسی بهداشت محیط


مهندس راضیه باقری

 

 

 

 

فرض کنید منطقه بازرسی شما تغییر یافته و برای اولین بار قصد دارید وارد یک مرکز تهیه و توزیع مواد غذایی شده و آنجارا بازرسی کنید .چه باید کرد که با حفظ اقتدار بازرسی بیشترین تاثیر و همکاری را از طرف مقابل دریافت نمایید؟

در این شماره قصد داریم چگونگی برقراری یک ارتباط موثر را در بازرسی های بهداشت محیطی مورد بررسی قرار دهیم.

 

چرا ارتباط برقرار میکنیم و اهمیت ارتباط در چیست؟

شاید بهتر باشد برای شروع یک ارتباط قوی اول به اهمیت برقراری ارتباط پی ببریم. هدف از ارتباط انتقال پیام است. ارتباط صرفا از طریق بیان و گفتار صورت نمیگیرد و ممکن است به شیوه های مختلفی برقرار شود. گاهی با کلمات و واژه های واضح و مستقیم ، گاهی با حرکات بدن و حالات چهره ، زمانی به وسیله جملات غیر مستقیم و کنایه ها و یا با نوشتن و یا حتی با انجام دادن و یا ندادن برخی کارها. در واقع در همه ی این شیوه ها به نوعی با گیرنده آن ارتباط داریم بنابر این در تعریف واژه ی ارتباط می توان گفت : ارتباط عبارت است از هرگونه تعاملی که شامل انتقال پیام باشد.

 

اجزای کلامی ارتباط:

1-      چگونگی شروع صحبت:

بهتر است با در نظر گرفتن محتوای پیام، خصوصیات و ویژگی های شخصی یا محیطی تصمیم بگیریم که کدام راه بهتر است؟ این که مستقیما و خیلی کوتاه به اصل مطلب بپردازیم یا به مقدمه چینی و سوالات مختلف به طرح مسئله بپردازیم.

برای شروع بازرسی عموما بهتر است هنگام وارد شدن به واحد صنفی با سلام و معرفی خود درخواست آوردن کارت تندرستی و کارت خلاصه نواقص را نموده و در این فاصله بازرسی خود را آغاز کنید. شروع بازرسی بدون سلام و معرفی و با تذکر یک نقص می تواند باعث جبهه گیری متصدی و یا عدم آمادگی وی برای پذیرش سخنان بعدی شما گردد.

 

 2-     محتوای کلام:

یعنی نوع واژه ها و جمله هایی که به کار میبریم تا منظور خود را برسانیم. در این قسمت باید دقت کنیم که از واژه های ساده، صریح و روشن استفاده کنیم تا پیامی را که قصد انتقالش را داریم روشن و واضح باشد و کمتر موجب سوء تعبیر شود.

در این خصوص باید از بکاربردن ضرب المثل، کنایه و اصطلاحات و حتی شعر و لطیفه که موجب برداشت های متفاوت از یک مطلب و در نتیجه ابهام می شوند، اجتناب نمود.

مثلا ممکن است یک واحد صنفی همیشه موارد بازرسی را به خوبی رعایت کرده و به طور کلی از وضعیت بهسازی و بهداشتی آن واحد راضی بوده اید، اما این بار که به بازرسی میروید شرایط نامطلوب و به هم ریخته است. شما میگویید:

"هر چه بگندد نمکش می زنند وای به روزی که بگندد نمک"

مقصود شما این است که وضعیت این واحد همیشه رضایت بخش بوده و به عنوان الگویی به دیگر واحدها معرفی می شده، اما در این بازدید شرایط نامطلوب است. درحالی که متصدی واحد صنفی ممکن است ضرب المثل شما را حمل بر توهین بنماید. بهتر است به صورت واضح بگویید : واحد شما همواره وضعیت مطلوبی داشته است و هدف از تذکرات این بازدید این است که همچنان بهترین بمانید.
کوتاه سخن اینکه از به کار بردن ضرب المثل ها، اصطلاحات و اشعار اجتناب گردد. اینگونه هم منظور خود را به صورت روشن بیان کرده اید و هم اینکه شنونده را تشویق به رفع نقص و اهتمام بیشتر به رعایت نکات بهداشتی مینمایید.

موضوع دیگر اینکه در برقراری ارتباط، سطح تحصیلات و درک و فهم و سن گیرنده پیام نیز باید در نظر گرفته شود. به عنوان مثال اگر به فروشنده بگویید: "این کار شما باعث رشد شیگلا شده و به سبب Poisoning منجر به Nassia  vomiting وDiarrhea خواهد شد" به احتمال زیاد چیزی از سخنان شما برداشت نخواهد کرد و ادامه ی بحث با بی علاقگی مخاطب همراه خواهد بود. بهتر است خیلی ساده بگوییم "این عمل باعث ایجاد آلودگی و بروز مسمومیت غذایی و در نتیجه اسهال و استفراغ می شود".

 

 

 

3-      نحوه جمله بندی:

بهتر است جملاتی که انتخاب میکنیم کوتاه، روشن و ساده باشد و حتی المقدور از به کار بردن جملات با افعال مجهول یا جملات مرکب خیلی طولانی پرهیز کنیم.

ظرفیت حافظه ی کوتاه مدت چیزی بین چهار تا نه واحد است که ممکن است این واحد ها اعداد یا واژه ها باشند. اما ورود بی وقفه اطلاعات، باعث می شود اطلاعات قبلی که وارد حافظه ی کوتاه مدت شده بدون ذخیره شدن، از بین بروند. برای اینکه مسئله را بهتر لمس کنید، هر یک از پیام های زیر را فقط یکبار بخوانید، حدود یک دقیقه یا کمتر صبر کنید، سپس سعی کنید جمله را مجددا به یاد بیاورید.

پیام اول: برای تامین سلامت مواد غذایی می بایست زنجیره گرم و سرد مواد غذایی را در هنگام پخت و توزیع مواد غذایی بالوه خطرناک در نظر گرفته و از نگهداری غذا در دمای بین 5 تا 60 درجه سیلسیوس که محدوده ی خطر نامیده شده و موجب افزایش رشد و تکثیر میکردارگانیسم های موجود در مواد غذایی می گردد، خودداری شود".

پیام دوم: "مواد غذایی بالقوه خطرناک نباید در دمای 5 تا 60 درجه سیلسیوس نگهداری شود".

امتحان کردید؟ چه اتفاقی افتاد؟ به احتمال زیاد شماهم مانند اکثر مردم به سختی پیام اول را به طور کامل به یاد می آورید و حتی ممکن است برداشت هایی متفاوت از آن داشته باشید. اما پیامی که در مطلب دوم بیان شده، بسیار آسان تر و بهتر قابل یاد آوری است.

همان طور که مشاهده کردید، پیام های بلند و مبهم را می توان با حذف حواشی و زوایا به یک یا چند پیام کوتاه (جملات کوتاه) با واژه های کمتر تبدیل کرد و به نتیجه مطلوبتری رسید.

 

 

 

ادامه دارد ...

 

منابع:

  1.  کتاب ارتباط موثر: راهکارهایی برای بهبود روابط بین فردی، دکترفاطمه معین الغربایی، نشر قطره، چاپ اول، 1388
  2.  The Psychology of Verbal Communication,Robert M. Krauss Columbia University, Note: This is an unedited version of an article to appear in the forthcoming edition of the International Encyclopedia of the Social and Behavioral Sciences (edited by N. Smelser& P. Baltes). scheduled for publication in 2002.
     
  3. کتاب روانشناسی مدیریت، نویسنده دکتراحمد بیاتی، چاپ 1391
  4. کتاب هنر برقراری ارتباط موفق ،نویسندگان مریم عمدی مظاهری- مرتضی ثابت قدم، ناشر فرهنگ مردم، 1392
  5. کتاب اصول و تکنیکهای برقراری ارتباط موثر با دیگران، نویسنده هدی محسنیان راد، انتشارات ققنوس، چاپ سوم، 1389

 

 

                                      



تاریخ آخرین بروزرسانی   :  1394-7-25 14:23        برو بالای صفحه نسخه قابل چاپ